Qytet malor në 920m, në rrëzë të Prokletijave pranë kufirit me Shqipërinë
Gusinje është një qytet me rreth 1.877 banorë, i vendosur në pjesën jugperëndimore të pellgut Plav-Gusinje, në rreth 920m lartësi mbi nivelin e detit, nën shpatet e pjerrëta të Prokletijave. Qyteza ndodhet në kufirin me Shqipërinë, në grykëderdhjen e lumit Vruja në Grnçar, dhe dikur ishte një stacion i rëndësishëm karavani në rrugën Dubrovnik–Kotor–Shkodër–Pejë–Konstantinopojë. Sot është pika e nisjes për ecje malore në Prokletija, vizitën e burimeve Ali-pasha dhe eksplorimin e luginës Grebaje dhe Ropojane. Në vetë qendrën e qytetit, vizitori mund të shohë Xhaminë e Vezirit, kishën ortodokse të Shën Gjergj dhe kishën katolike të Shën Antonit pranë njëra-tjetrës — një shembull unik i bashkëjetesës së popujve. Në ditën e tregut ofrohen produkte lokale të qumështit, djathë deleje dhe skorup.
Vendndodhja
Juglindje e Malit të Zi, Prokletija
Popullsia
1.877
Lartësia mbi nivelin e detit
rreth 920m
Statusi i komunës
Shkurt 2014
Sipërfaqja e komunës
rreth 157 km²
Maja më e lartë në afërsi
Zla Kolata 2.534m
Pikat Kryesore
Burimet Ali-pasha janë burimet karstike më të mëdha në Malin e Zi, të vendosura vetëm 1,5 km nga qendra e Gusinjës. Përbëhen nga 25 burime të veçanta që dalin në rrëzë të Prokletijave dhe në kapacitetin e plotë lëshojnë deri në nëntë metra kub ujë në sekondë. Pranë burimeve ndodhet një mulli uji i braktisur që dëshmon për jetën ekonomike të mëparshme të kësaj treve. Çdo vit, 2 gusht, pranë burimeve mbahet festivali tradicional ku kthehet diaspora nga e gjithë bota.
Lugina e Ropojanes është luginë glaciare që shtrihet nga Gusinja drejt Shqipërisë dhe majave të larta të Prokletijave. Nëpërmjet shtigjeve të luginës janë të arritshme Zla Kolata (2.534m) — maja më e lartë e Malit të Zi — dhe Rosni vrh (2.524m). Lugina është pjesë e shtigjeve ndërkombëtare të ecjes Peaks of the Balkans që lidh Malin e Zi, Shqipërinë dhe Kosovën. Në fund të luginës, 12 km nga Gusinja, ndodhet Liqeni i Ropojanes i njohur për ngjyrën e kaltër të ujit dhe thellësitë 8-metërshe të xhepave karstikë.
Lugina e Grebajes është lugina e dytë kryesore glaciare e Gusinjës, e kufizuar nga majat e masivit Karanfili — Vrhu Verior (2.460m) dhe Vrhu i Madh (2.490m). Lugina është habitat i shqiponjave të arta dhe skifterëve dhe është e njohur për muret dramatike të gëlqerores dhe katuneve eko-malore. Shtigu Volušnica që niset nga lugina konsiderohet si një nga rrugët panoramike më të bukura në Prokletija. Për alpinistët me përvojë janë të arritshme ngjitje teknike deri në majat e Očnjakut dhe Šuplja Vrata.
Në qendrën e Gusinjës, pranë njëra-tjetrës, ndodhen Xhamia e Vezirit, kisha ortodokse e Shën Gjergj dhe kisha katolike e Shën Antonit — një shembull i gjallë i bashkëjetesës ndërfetare dhe ndëretni që ka karakterizuar këtë trevë përgjatë shekujve. Gusinje përmendet në burimet historike që prej shekullit XIV si stacion karavani në rrugën Dubrovnik–Kotor–Shkodër–Pejë–Konstantinopojë. Në ditën e tregut në çarshi mund të blini produkte lokale të qumështit, djathë deleje dhe skorup direkt nga prodhuesit lokalë.
Zla Kolata me lartësinë 2.534m është maja më e lartë e Malit të Zi dhe një nga destinacionet malore më të vështira në rajon. Ngjitja organizohet nga lugina Ropojane, me pikën e nisjes nga fshati Vusanje pranë Gusinjës. Nga maja shtrihet panorama drejt Malit të Zi dhe Shqipërisë. Në maj të vitit 2025 këtu u organizua ecja masiv më i madh me rastin e Ditës së Shtetësisë — më shumë se 100 alpinistë arritën njëkohësisht në majë. Për ngjitjen rekomandohet angazhimi i një udherrëfyesi lokal të disponueshëm nëpërmjet Organizatës Turistike të Gusinjës.
Cfare te beni
Shtigje për të gjitha nivelet: nga shëtitjet e lehta te ngjitjet teknike deri në majën më të lartë të Malit të Zi, Zla Kolata (2.534m).
Eksploroni burimet karstike më të mëdha në Malin e Zi, vetëm 1,5 km nga qendra e Gusinjës, me 25 burime dhe rrjedhë deri në 9 m³/sek.
Shtigu ndërkombëtar i famshëm i ecjes malore që lidh Malin e Zi, Shqipërinë dhe Kosovën, me pikë nisje nga Gusinja.
Zbuloni shembullin unik të bashkëjetesës me tri vende kulti — xhami, kishë ortodokse dhe kishë katolike — në të njëjtën rrugë.
Blini produkte autentike lokale: djathë deleje, skorup, produkte qumështi dhe provoni ëmbëlsirat tradicionale si baklavaja dhe boza.
Itinerare për ecje malore, shëtitje dhe çiklizëm që nisin këtu ose kalojnë afër, me harta dhe shkarkime GPX.
181 km↑ 9342 m9–12 ditë
Rreth
262 km↑ 6918 m4–5 ditë
56,8 km↑ 3721 m3–4 ditë
4,4 km↑ 18 m2½–3½ orë
8,5 km↑ 181 m4–5½ orë
8,8 km↑ 279 m60–85 min
9,6 km↑ 1340 m5½–8 orë
12,8 km↑ 73 m50–70 min
RrethGaleria
A e Dinit?
Gusinje është komuna e 23-të dhe më e re e Malit të Zi, duke fituar statusin e komunës në shkurt 2014. Qyteti ka tre vende kulti në të njëjtën rrugë — xhami, kishë ortodokse dhe kishë katolike — simbol i bashkëjetesës shekullore. Tre vende kulti në të njëjtën rrugë
Planifiko vizitën
Telefoni
+382 8 837 998Faqja e internetit
gusinje.travelOrganizata Turistike e Gusinjës: E Hënë–E Premte 07:00–15:00, të fundjavës e mbyllur
Hyrja në qytet është falas. Për disa shtigje malore dhe parkun kombëtar mund të ngarkohen bileta hyrjeje — kontrolloni në vend.
Parkimi është i disponueshëm në qendër të Gusinjës pa pagesë. Pranë burimeve të Ali Pashës ekziston një hapësirë joformale parkimi.
Qendra e Gusinjës dhe çarshia e Gusinjës janë pjesërisht të aksesueshme për personat me lëvizshmëri të kufizuar. Shtigjet malore dhe terrenet luginore nuk janë të përshtatura për karrocë.
FAQ
Në afërsi
Pyesni per Malin e Zi
Pyesni per destinacione, restorante ose aktivitete.
