Priganice to małe kulki z ciasta drożdżowego, które łyżką opuszcza się do gorącego oleju i natychmiast je z miodem, serem lub dżemem. Można je zjeść na śniadanie, na katunach, na wiejskich festynach i za każdym razem, gdy gość przekroczy próg domu.
Priganice to czarnogórskie smażone kulki z ciasta, podawane na gorąco z miodem, serem lub dżemem. Jak się je przyrządza, kiedy się je je i gdzie można ich spróbować.
Powitanie ze smażonego ciasta
Każdy kraj bałkański smaży ciasto, ale priganice w Czarnogórze mają szczególne znaczenie. To właśnie to robi gospodyni, gdy przychodzą goście: talerz gorących, złocistych kuleczek, a obok słoik miodu lub miseczka sera. Wraz z domową rakiją to część tradycyjnego powitania gościa w domu.
Są jednak także codziennym jedzeniem. Organizacja turystyczna Žabljaka opisuje je jako małe, puszyste pączki, które tradycyjnie podaje się z miodem, a krajowa organizacja turystyczna zalicza priganice z miodem lub serem do jedzenia katunów – letnich pastwisk. Na wiejskich gospodarstwach na Njegušach są częścią śniadania, podawane z serem i pršutem.
Jak się je przyrządza
Ciasto jest proste: mąka, woda, odrobina cukru i soli oraz drożdże. Czarnogórskie gospodynie dodają jeszcze jedną rzecz – łyżkę rakiji, aby priganice wchłonęły mniej oleju. Ciasto odpoczywa około pół godziny, wyrabia się je, aż stanie się gładkie i elastyczne, a następnie łyżką opuszcza się je do głębokiego, gorącego oleju, gdzie każda łyżka urasta do nieregularnej złotej kulki.
Najlepsze są od razu. Słodkie podaje się z miodem, dżemem lub cukrem, a słone z serem, śmietaną, kajmakiem, pršutem, kiszonkami lub ajvarem.
Festyny i festiwale
Priganice mają też swoje dni. Co roku w październiku Zeta organizuje Dzień Zetskich Ciast i Priganice, podczas którego stowarzyszenia kobiet rywalizują rodzinnymi przepisami, a gorące priganice z miodem i serem rozdawane są bezpłatnie, przy akompaniamencie folkloru i koncertów. Miejsce i data ogłaszane są co roku, więc sprawdźcie je w kalendarzu wydarzeń.
Czy wiesz, że…?
Czarnogórskie gospodynie dodają do ciasta na priganice łyżkę rakiji. Alkohol sprawia, że priganice wchłaniają mniej oleju, dzięki czemu wychodzą lekkie, a nie tłuste.
Miód, który do nich pasuje
Czarnogórskie szlaki miodowe prowadzą przez Cetinje, Kolašin, Mojkovac, Bijelo Polje i okolice Skadaru. Targ w Cetinje pod nazwą Miris lipe i meda odbywa się na Balšića pazaru od ponad dwudziestu lat, w ostatnich latach w lipcu. Jesienią Dani meda w Nikšiciu i podgoricki targ pszczelarstwa to miejsca, gdzie słoik można kupić bezpośrednio od pszczelarza. W odróżnieniu od sera i mięsa, miód można przewozić w bagażu do Unii Europejskiej – do dwóch kilogramów na osobę.
